بررسی تطبیقی و نظام‌مند کلاس‌های چند پایه در ایران و کشورهای پیشرو (فنلاند، اتریش، کانادا و استرالیا)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دکتری مطالعات برنامه درسی - مشهد

10.48310/mtt.2026.4908

چکیده

پیشینه و اهداف: کلاس‌های چندپایه در مناطق محروم ایران با چالش‌های متعددی روبرو هستند، درحالی‌که کشورهای پیشرو آن را فرصتی برای یادگیری می‌دانند. این پژوهش با هدف شناسایی و مقایسه تطبیقی این چالش‌ها و راهبردها در ایران و کشورهای پیشرو (فنلاند، اتریش، کانادا، استرالیا) انجام شد تا راهکارهایی برای بهبود کیفیت آموزش در ایران ارائه دهد. روش‌ها‌: این مطالعه با رویکرد کیفی و روش مرور نظام‌مند تطبیقی انجام شد. جامعه آماری، اسناد علمی فارسی و لاتین (۲۰۱۳ تا ۲۰۲۵) بود که با نمونه‌گیری هدفمند و بر اساس معیارهای مشخص انتخاب شدند. داده‌ها از طریق مطالعه اسنادی گردآوری و با روش تحلیل مضمون تجزیه و تحلیل شدند. یافته‌ها: چالش‌های اصلی در ایران شامل کمبود زمان، ضعف صلاحیت‌های معلمان، نبود منابع مناسب و برنامه درسی غیرمنعطف بود. کشورهای پیشرو با راهبردهایی مانند آموزش تخصصی معلمان، برنامه درسی تلفیقی، استفاده از فناوری و شبکه‌های حمایتی، این چالش‌ها را به فرصت تبدیل کرده‌اند. تفاوت عمده، نگرش متفاوت (محدودیت در مقابل فرصت) به این کلاس‌ها بود. نتیجه‌گیری: بهبود کیفیت آموزش در این کلاس‌ها مستلزم تغییر نگرش از مسئله‌محوری به فرصت‌محوری و اجرای راهبردهای یکپارچه در سطوح نگرشی، راهبردی و حمایتی است. پیشنهاد می‌شود با الگوبرداری از تجارب موفق و بومی‌سازی آن‌ها، گامی در جهت عدالت آموزشی برداشته شود. محدودیت پژوهش، تکیه بر اسناد و عدم گردآوری داده‌های میدانی بود.

کلیدواژه‌ها