مطالعه تطبیقی رهبری آموزشی در کشورهای فنلاند و انگلستان: آموزه‌هایی برای ایران. ثریا قوره جلیلی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دکتری مدیریت آموزشی

10.48310/mtt.2026.4804

چکیده

پیشینه و اهداف: رهبری آموزشی به عنوان یکی از مؤلفه‌های کلیدی توسعه کیفیت نظام‌های آموزشی شناخته می‌شود و پژوهش‌های بین‌المللی نشان داده‌اند که مدل‌ها، ساختارها، سیاست‌ها و برنامه‌های تربیت رهبران مدارس در کشورهای مختلف تفاوت‌ها و شباهت‌های قابل توجهی دارند؛ مطالعات اخیر تأکید کرده‌اند که تطبیق مؤلفه‌های رهبری آموزشی با زمینه‌های فرهنگی، سازمانی و سیاست‌گذاری هر کشور نقش مهمی در موفقیت مدارس دارد. ینابراین پژوهش حاضر با هدف، بررسی تطبیقی رهبری آموزشی در کشورهای فنلاند و انگلستان و آموزه­هایی برای ایران انجام شده است. روش: روش پژوهش حاضر کیفی-کاربردی و از نوع تطبیقی بود که در آن از روش الگوی بردی که دارای چهار مرحله­ی توصیف، تفسیر، همجواری و مقایسه است، برای تجزیه و تحلیل داده­ها استفاده شد. ابزار جمع­آوری اطلاعات این پژوهش از نوع کتابخانه­ای بوده و از طریق بررسی 12 مقاله پژوهشی و مروری از مجلات داخلی و خارجی و همچنین 2 کتاب مرتبط با پژوهش حاضر مطالب گردآوری شدند. یافته­ها: یافته­های پژوهش نشان داد نوع سیستم آموزشی کشور انگلستان از سیستم متمرکز و فنلاند از سیستم غیرمتمرکز بهره می­برد. در زمینه سبک رهبری انگلستان از رهبری توزیعی و فنلاند از رهبری توزیعی و مشارکتی بهره می­برد. در بخش بسترها تمرکززدایی در انگلستان وجود دارد. اصلاحات در تربیت معلم نیز در این کشورها اعمال شده است. کارگاه­های آموزشی با موضوع رهبری آموزشی در این دو کشور برگزار می­شود. فعالیت مؤسسات در زمینه آموزش و تربیت رهبران و مدیران آموزشی در انگلیس وجود دارد. نتیجه­گیری: بر اساس نتایج به دست آمده از تحلیل یافته­ها، دو کشور انگلستان و فنلاند به توانمندسازی رهبران و رشد حرفه­ای رهبری آموزشی، تربیت رهبری و اعطای مسئولیت به مدارس تأکید کرده­اند. این پژوهش میتواند به برنامه­ریزان و سیاستگذاران آموزشی در انتخاب و به کارگماری رهبران آموزشی در مدارس ابتدایی کمک نماید.

کلیدواژه‌ها